પ્રકાશ માટે ડોપ્લર અસર એટલે શું? ડોપ્લર શિફ્ટનું સૂત્ર મેળવો.

(N/A) પ્રકાશ માટે ડોપ્લર અસર એટલે પ્રકાશના ઉદગમ અને અવલોકનકાર વચ્ચેની સાપેક્ષ ગતિને કારણે પ્રકાશની અવલોકિત આવૃત્તિ (અથવા તરંગલંબાઇ) માં થતો ફેરફાર.
જ્યારે ઉદગમ અવલોકનકારથી દૂર જાય છે,ત્યારે તરંગ અગ્રોએ વધુ અંતર કાપવું પડે છે,જેના કારણે ક્રમિક તરંગ અગ્રોના આગમન વચ્ચેનો સમયગાળો વધે છે. આના પરિણામે અવલોકિત આવૃત્તિમાં ઘટાડો થાય છે અને તરંગલંબાઇમાં વધારો થાય છે,જેને 'રેડ શિફ્ટ' કહેવામાં આવે છે.
જ્યારે ઉદગમ અવલોકનકારની નજીક આવે છે,ત્યારે તરંગ અગ્રો ટૂંકા અંતરાલે પહોંચે છે,જેનાથી અવલોકિત આવૃત્તિમાં વધારો થાય છે અને તરંગલંબાઇમાં ઘટાડો થાય છે,જેને 'બ્લુ શિફ્ટ' કહેવામાં આવે છે.
પ્રકાશ માટે ડોપ્લર શિફ્ટનું સૂત્ર નીચે મુજબ છે:
$\Delta \nu = -\nu \frac{v_{radial}}{c}$
જ્યાં $\Delta \nu$ એ આવૃત્તિમાં ફેરફાર છે,$\nu$ એ મૂળ આવૃત્તિ છે,$v_{radial}$ એ દ્રષ્ટિરેખાની દિશામાં ઉદગમનો સાપેક્ષ વેગ છે,અને $c$ એ પ્રકાશની ઝડપ છે.
આવૃત્તિમાં આંશિક ફેરફાર:
$\frac{\Delta \nu}{\nu} = -\frac{v_{radial}}{c}$